Chỉ với một con chip nhỏ hơn nửa sợi tóc, con người đã chạm tới cánh cửa tái tạo thị giác – điều mà y học tưởng chừng không thể.
Thiết bị cấy ghép có tên Prima, chỉ rộng 2mm, được xem là bước đột phá mang tính cách mạng trong lĩnh vực thị giác nhân tạo.
Nó được phát triển bởi công ty sinh học Science Corporation (Mỹ), do Max Hodak – đồng sáng lập Neuralink – đứng đầu.
Sau hơn một năm thử nghiệm, nhiều người từng mù vĩnh viễn đã có thể nhìn thấy lại, thậm chí đọc được sách và nhận diện khuôn mặt người thân.
Đây không chỉ là tiến bộ khoa học, mà còn là minh chứng cho khát vọng nhân loại: trả lại ánh sáng cho những người đã sống quá lâu trong bóng tối.
“Kỳ quan” 2mm giữa mắt người
Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí New England Journal of Medicine, 38 bệnh nhân tại Anh, Pháp, Đức, Ý và Hà Lan – đều bị mất thị lực trung tâm do thoái hóa điểm vàng giai đoạn cuối – đã được cấy chip Prima.
Căn bệnh này khiến hơn 5 triệu người trên thế giới dần mất đi khả năng nhìn rõ, do các tế bào cảm quang ở võng mạc chết dần.
Con chip 2mm được đặt dưới võng mạc, kết nối với một cặp kính thực tế tăng cường gắn camera siêu nhỏ. Camera thu nhận hình ảnh phía trước, sau đó trí tuệ nhân tạo xử lý và chuyển đổi thành tín hiệu hồng ngoại truyền về chip.
Chip kích thích các tế bào thần kinh còn hoạt động trong võng mạc, giúp tín hiệu tiếp tục đi qua dây thần kinh thị giác lên não – nơi hình ảnh được tái tạo.
Nhờ vậy, người từng mù hoàn toàn có thể nhận biết chữ, số, khuôn mặt và vật thể xung quanh.
80% bệnh nhân lấy lại khả năng đọc
Sau một năm theo dõi, hơn 80% người tham gia thử nghiệm cải thiện đáng kể thị lực.
Trung bình, họ đọc thêm được 5 dòng trên bảng thị lực tiêu chuẩn, một số người đọc được tới 12 dòng.
Một số bệnh nhân có thể đọc sách, giải ô chữ, và thậm chí phân biệt được dòng chữ nhỏ trên nhãn thuốc.
Bác sĩ Mahi Muqit, chuyên gia võng mạc tại Bệnh viện Mắt Moorfields (London), cho biết: “Những người từng mất hoàn toàn thị lực trung tâm nay có thể đọc, viết, nhận diện khuôn mặt – điều họ tưởng chừng không bao giờ làm lại được.”
Ông gọi đây là bước ngoặt lịch sử của y học thần kinh thị giác.
Một trong những bệnh nhân đầu tiên, bà Sheila Irvine ở London, nhớ lại: “Trước phẫu thuật, tôi chỉ thấy hai đốm đen. Không thể đọc, không thể lái xe. Sau vài tháng luyện tập, tôi bật khóc khi đọc lại chữ cái đầu tiên. Cảm giác ấy như được sinh ra lần nữa.”
Hy vọng cho hàng triệu người mù
Ca phẫu thuật cấy chip Prima kéo dài chưa tới hai giờ, và chip được kích hoạt sau một tháng.
Bệnh nhân cần vài tháng luyện tập để não thích nghi với cách xử lý hình ảnh mới.
Cặp kính đi kèm có khả năng phóng đại và điều chỉnh tương phản, giúp đọc dễ hơn trong điều kiện ánh sáng yếu.
Theo tiến sĩ Frank Holz – tác giả chính của nghiên cứu – đây là lần đầu tiên trong lịch sử, chức năng thị giác trung tâm được khôi phục cho bệnh nhân mất thị lực hoàn toàn.
Công nghệ này đang chờ được cấp phép tại hệ thống y tế công của Anh (NHS), mở ra kỷ nguyên mới cho ngành y học thần kinh.
Khi khoa học thắp lại ánh sáng nhân văn
Những thí nghiệm về thị giác nhân tạo trước đây chỉ giúp bệnh nhân nhìn thấy những chấm sáng mờ.
Nhưng chip Prima đã tái tạo hình ảnh đủ rõ để đọc sách, nhận diện vật thể, và cảm nhận sắc độ ánh sáng.
Một vật thể chỉ 2mm – mỏng hơn nửa sợi tóc – nhưng mang lại hy vọng cho hàng triệu người mù.
Trong tương lai, công nghệ này có thể tích hợp cảm biến thần kinh tiên tiến hơn, mở rộng vùng nhìn và cải thiện độ sắc nét.
Sự kết hợp giữa AI, công nghệ sinh học và y học đang đưa nhân loại tiến gần hơn đến giấc mơ “thấy lại ánh sáng”.
Chip Prima không chỉ giúp người mù đọc được sách, mà còn khiến thế giới tin rằng: điều kỳ diệu luôn bắt đầu từ những điều nhỏ bé nhất.
.jpg)



.jpg)
.jpg)
.jpg)







.jpg)